बेइजिङ । चीनका पूर्वप्रधानमन्त्री झु रोङजीको ९७ वर्षको उमेरमा निधन भएको छ। चीनको आर्थिक सुधार र खुलापनलाई तीव्रता दिन महत्वपूर्ण भूमिका खेलेका झु आफ्नो स्पष्ट र कडा अभिव्यक्तिका लागि समेत चर्चित थिए।
झु सन् १९९१ देखि १९९८ सम्म चीनका उपप्रधानमन्त्री र त्यसपछि सन् २००३ को सुरुआतसम्म प्रधानमन्त्री रहेका थिए। उनको कार्यकाल चीनको अर्थतन्त्रमा तीव्र परिवर्तन र सुधारको महत्वपूर्ण समय मानिन्छ।
साङ्घाईको मेयरका रूपमा समेत काम गरेका झुले शहरलाई अन्तर्राष्ट्रिय वित्तीय केन्द्रका रूपमा विकास गर्ने प्रारम्भिक आधार तयार पार्न भूमिका खेलेका थिए। केन्द्रीय सरकारमा पुगेपछि उनले सरकारी स्वामित्वका कम्पनीमा सुधार, कर्मचारी कटौती, कर प्रणालीमा परिवर्तन तथा आवास क्षेत्रमा सुधारलगायतका कदम अघि बढाए।
उनको कार्यकालको अर्को महत्वपूर्ण उपलब्धि चीनलाई विश्व व्यापार संगठन (WTO) मा प्रवेश गराउन खेलेको भूमिका थियो। लामो वार्तापछि चीनले सन् २००१ मा WTO सदस्यता प्राप्त गरेको थियो, जसले चीनलाई विश्व अर्थतन्त्रसँग थप जोडिन महत्वपूर्ण आधार बनायो।
झु सरकारी काममा हुने भ्रष्टाचार, प्रशासनिक कमजोरी, बढ्दो ऋण र धनी–गरिबबीचको असमानताप्रति खुलेर बोल्ने नेताका रूपमा चिनिन्थे। सन् २०११ मा उनका भाषणहरूको चार भागमा संग्रह प्रकाशित भएपछि चीनमा उनको राजनीतिक तथा आर्थिक दृष्टिकोणबारे व्यापक चर्चा भएको थियो।
छिङह्वा विश्वविद्यालयमा अध्ययन गरेका झु सन् १९४९ मा चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टीमा प्रवेश गरेका थिए। सांस्कृतिक क्रान्तिका क्रममा गाउँ पठाइए पनि पछि राजनीतिक रूपमा पुनर्स्थापित हुँदै पार्टीको उच्च नेतृत्वमा पुगेका थिए।
चीनको आर्थिक सुधारको महत्वपूर्ण चरणको नेतृत्व गरेका झु रोङजीलाई बजारमुखी सुधार र चीनको आर्थिक रूपान्तरणका प्रमुख व्यक्तित्वमध्ये एकका रूपमा स्मरण गरिन्छ।
Add Comment