काठमाडौं। जाडो बढ्दै जाँदा दम तथा अन्य श्वासप्रश्वाससम्बन्धी दीर्घरोग भएका व्यक्तिमा समस्या बल्झिन सक्ने जोखिम हुन्छ। चिसो हावा र वायु प्रदूषणले श्वासनलीमा असर पार्न सक्ने भएकाले दमका बिरामीले मौसमअनुसार विशेष सावधानी अपनाउनुपर्ने स्वास्थ्य विज्ञहरू बताउँछन्।
दमका बिरामीले चिकित्सकले दिएको औषधि नियमित प्रयोग गर्नुपर्छ। लक्षण कम भएको भन्दै आफूखुसी औषधि वा इनहेलर बन्द गर्नु हुँदैन। औषधिको मात्रा परिवर्तन गर्नुपरेमा चिकित्सकसँग परामर्श लिनुपर्छ।
बाहिर निस्कँदा नाक र मुख छोप्ने गरी न्यानो कपडा लगाउनु, चिसो हावाको प्रत्यक्ष सम्पर्कबाट जोगिनु र धुवाँ–धुलो तथा प्रदूषणबाट टाढा रहनु उपयोगी हुन्छ। घरभित्र पनि धूमपान, धूप, अगरबत्ती वा खाना पकाउँदाको धुवाँले समस्या बढाउन सक्ने भएकाले हावा आवतजावतको व्यवस्था मिलाउनुपर्छ।
दमका बिरामीले आफ्नो स्वास्थ्य अवस्थाअनुसार हल्का व्यायाम गर्न, सन्तुलित खाना खान र पर्याप्त पानी पिउनुपर्छ। चिसो मौसममा रुघाखोकी वा श्वासप्रश्वाससम्बन्धी संक्रमण देखिएमा त्यसलाई सामान्य ठानेर बेवास्ता नगरी स्वास्थ्यकर्मीसँग सल्लाह लिनुपर्छ।
सास फेर्न अत्यधिक गाह्रो हुने, छाती कस्सिने वा निर्धारित औषधि प्रयोग गर्दा पनि राहत नहुने अवस्था आएमा तत्काल स्वास्थ्य संस्थामा जानुपर्छ। विशेषगरी ज्येष्ठ नागरिक तथा अन्य दीर्घरोग भएका दमका बिरामीले लक्षण बढेमा उपचारमा ढिलाइ गर्नु हुँदैन।
जाडोमा शरीर न्यानो राख्ने, औषधि नियमित प्रयोग गर्ने र चिकित्सकको सल्लाह पालना गर्ने बानीले दमको समस्या नियन्त्रणमा राख्न सहयोग पुग्न सक्छ।